SEARCH:
   


ΚΤΗΝΙΑΤΡΙΚΑ ΝΕΑ › ΚΑΤΟΙΚΙΔΙΑ ΚΑΙ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΟΙ


Λύσσα επιπτώσεις στη δημόσια υγεία

ΚΑΤΟΙΚΙΔΙΑ ΖΩΑ ΚΑΙ ΖΩΟΑΝΘΡΩΠΟΝΟΣΟΙ:ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ


Περιγραφή

                   Κατοικίδια Ζώα και Ζωοανθρωπονόσοι: Μύθοι και Πραγματικότητες

 Ο άνθρωπος από την πρώτη στιγμή που εμφανίστηκε στον πλανήτη, είχε πάντοτε άμεση σχέση (και πολλές φορές άμεση εξάρτηση) με τα ζώα. Η σχέση του αυτή ήταν και είναι δυναμική, διαρκώς εξελισσόμενη: από τον άνθρωπο-κυνηγό και το ζώο-θήραμα, περάσαμε στην εξημέρωση πολλών ειδών ζώων και την αξιοποίησή τους επ’ ωφελεία του ανθρώπου.

 Σήμερα φτάσαμε στην κυριολεκτική «συμβίωσή» μας με αρκετά είδη ζώων, γνωστά ως «κατοικίδια» ή (κατά το Ελληνικότερον…) «pets». Σταδιακά έχουμε περάσει από τον σκύλο και τη γάτα, στην υιοθέτηση (έναντι αδράς αμοιβής…) εξωτικών ειδών, όπως ερπετά, έντομα, αραχνοειδή και πολλά άλλα.

 Ανάλογος της εξέλιξεως της σχέσης μας με τα ζώα, είναι και ο κίνδυνος έκθεσής μας σε νοσογόνους παράγοντες, που προέρχονται από αυτά. Κίνδυνος όχι συχνός, αλλά σαφώς υπαρκτός…

 Το θέμα που θα μας απασχολήσει, είναι αυτό ακριβώς:η ελαχιστοποίηση (αν όχι η εξαφάνιση) της όποιας πιθανότητας μετάδοσης νοσημάτων από τα κατοικίδια ζώα στον άνθρωπο.

 «Τα νοσήματα εκείνα τα οποία στη φύση μεταδίδονται μεταξύ των σπονδυλωτών ζώων και του ανθρώπου», είναι ο ορισμός που δίνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας, για να περιγράψει τον όρο «ζωοανθρωπονόσοι». 

 Τι όμως ευθύνεται για τη μετάδοση διάφορων νοσημάτων από τα ζώα στον άνθρωπο? Τα αίτια, μπορεί να είναι διάφορα βακτήρια, ιοί, μύκητες, παράσιτα ή και καταστάσεις άλλες, όπως αλλεργίες και δήγματα. Παραδείγματα μπορούμε να βρούμε πολλά: ο γνωστός σε όλους μας «μελιταίος πυρετός», οφείλεται στο βακτήριο της βρουκέλλας, ενώ η «λύσσα» οφείλεται σε ιό.

 Πως μεταδίδονται οι «ζωοανθρωπονόσοι» από το ασθενές ζώο, στον άνθρωπο? Ο τρόπος μετάδοσης εξαρτάται από τη νόσο και συνήθως λαμβάνει χώρα μέσω:
 των κοπράνων,
 των ούρων,
- του σάλιου,
- του αίματος,
- του γάλακτος,
- του στόματος,
- του αναπνευστικού,
- της άμεσης επαφής κλπ.

 Τελικά πόσο κινδυνεύουμε από τα κατοικίδια ζώα μας? Μήπως πρέπει να απαλλαγούμε από αυτά? Όχι και σε καμία περίπτωση. Τα οφέλη από τη συμβίωσή μας με κάποιο κατοικίδιο ζώο είναι τόσο πολλά και σημαντικά, έτσι ώστε τέτοιο θέμα να μην υφίσταται καν. Ειδικά στην Ελλάδα, όπου τόσο οι κλιματολογικές συνθήκες όσο και οι πολύ καλές συνθήκες ατομικής υγιεινής (ως αναπόσπαστο μέρος του πολιτισμού μας) περιορίζουν στο ελάχιστο τα νοσήματα εκείνα που μεταδίδονται από τα ζώα στον άνθρωπο. Η πρόληψη όμως είναι και στο θέμα μας η ενδεδειγμένη λύση. Είναι το κλειδί που θα μας οδηγήσει σε μία υγιή (κυριολεκτικά και μεταφορικά) σχέση με το κατοικίδιο ζωάκι μας. Ετσι οι ζωοανθρωπονόσοι μπορούν να αποφευχθούν, με την εφαρμογή κάποιων πολύ απλών προληπτικών μέτρων, όπως αυτά που περιγάφονται παρακάτω:
- Εάν επιθυμείτε να αποκτήσετε κατοικίδιο, απευθυνθείτε  σε κάποιο υπεύθυνο σχετικό κατάστημα (pet shop).
- Πριν φύγετε από το κατάστημα με τον καινούργιο σας σύντροφο, εξακριβώστε την κατάσταση υγείας του ζώου και το επίπεδο ανοσίας του (τήρηση εμβολιακού προγράμματος, αποπαρασιτισμών, προηγούμενη εξέταση από Κτηνίατρο). Συνήθως αυτά περιγράφονται στο βιβλιάριο υγείας του ζώου.
- Εάν προμηθευτείτε το ζωάκι σας με διαφορετικό τρόπο (πχ δώρο, υιοθεσία κλπ), απευθυνθείτε το συντομότερο στον Κτηνίατρό σας, για να το εξετάσει και να προβεί σε όλες τις ενέργειες που απαιτούνται για τη διασφάλιση της υγείας, τόσο της δικής σας, όσο και του τετράποδου φίλου σας. 
- Μην αμελείτε το εμβολιακό και αντιπαρασιτικό πρόγραμμα του κατοικίδιου ζώου σας. 
- Σε περίπτωση που υποπτεύεστε ή διαπιστώνετε ότι το ζωάκι σας νοσεί, προσκομίστε το στον Κτηνίατρο σας το συντομότερο δυνατό.
- Εξασφαλίστε στο κατοικίδιο ζώο σας έναν κατάλληλο χώρο όπου θα τρώει και έναν για να ικανοποιεί τις ανάγκες του. Οι χώροι αυτοί να είναι ξεχωριστοί και μακριά από την κουζίνα και τους χώρους εστίασης του σπιτιού. Επίσης να είναι απαλλαγμένοι από τρωκτικά και έντομα.
Τα μικρά παιδιά θέλουν πολλές φορές να «δοκιμάζουν» τις τροφές των κατοικιδίων ζώων, λόγω περιέργειεας. Να φυλάσσετε τις τροφές και τα «πιάτα» του τετράποδου φίλου σας σε σημεία μη προσβάσιμα από τα μικρά παδιά. 
- Όπως είδαμε, οι περισσότερες ζωοανθρωπονόσοι μεταδίδονται με τα κόπρανα και τα ούρα των ζώων. Προκειμένου το κατοικίδιό σας να ικανοποιεί τις ανάγκες του, είτε να βγαίνει εκτός σπιτιού είτε να χρησιμοποιεί τα ειδικά δοχεία που κυκλοφορούν στο εμπόριο. Να περισυλλέγετε τα περιττώματα του κατοικιδίου σας από τους δημόσιους χώρους, χρησιμοποιώντας γάντια μιας χρήσεως.
- Στην περίπτωση που χρησιμοποιείτε ειδικά δοχεία του εμπορίου, να τα καθαρίζετε καθημερινά και να αλλάζετε συχνά το περιεχόμενό τους.  
- Οι γυναίκες που κυοφορούν να μην έρχονται σε επαφή με τα κόπρανα και τα ούρα των κατοικιδίων ζώων.
- Τα παιδιά προσβάλλονται ευκολότερα από ζωοανθρωπονόσους. Τις περισσότερες φορές αυτά τα νοσήματα προλαμβάνονται με την εφαρμογή απλών κανόνων ατομικής υγιεινής. Συμβουλέψτε τα παιδιά σας να μην πειράζουν το φαγητό ή τα κόπρανα του κατοικιδίου σας. Εκπαιδεύστε τα έτσι ώστε να πλένουν σωστά τα χέρια τους μετά την επαφή με ζώα. Φροντίστε έτσι ώστε να μην έρχονται σε επαφή με νοσούντα ζώα.
- Μην επιτρέπετε στον τετράποδο φίλο σας να περιπλανάται άσκοπα, χωρίς εσάς. Υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος να μολυνθεί από μεταδοτικές ασθένειες.
- Εχετε πάντα υπόψιν ότι ο σκύλος σας μπορεί, λόγω διάφορων αιτιών, να δαγκώσει αγνώστους. Λάβετε τα μέτρα σας!!!
- Οι αλλεργίες είναι πολύ συχνές στον άνθρωπο και αρκετές φορές μπορεί να οφείλονται στα ζώα. Εάν εσείς ή κάποιο μέλος της οικογένειάς σας έχει αλλεργία ή άσθμα, πριν αποκτήσετε κατοικίδιο, συμβουλευθείτε τον θεράποντα Ιατρό σας. Εάν είστε ιδιοκτήτης κατοικιδίου και εμφανίσετε αλλεργικά συμπτώματα, θα ήταν χρήσιμο να απευθυνθείτε σε κάποιον Αλλεργιολόγο.

 Στις παραπάνω γραμμές, ελπίζουμε ότι καταφέραμε να λύσουμε κάποιες από τις απορίες σας σχετικά με το πρόβλημα των ζωοανθρωπονόσεων, καταγράφοντας παράλληλα και κάποιους απλούς τρόπους συμπεριφοράς, που θα μας οδηγήσουν σε μια αρμονικότερη και ασφαλέστερη συμβίωση με τους τετράποδους φίλους μας…
 
Γιώργος Μαντζιάρας
Κτηνίατρος